De kameel van de centenindex wordt best snel de woestijn in gestuurd
De kameel van de centenindex wordt best snel de woestijn in gestuurd
Auteurs: Ann Vermorgen & Marie-Hélène Ska
Mei 2026
Opnieuw trokken tienduizenden betogers door de straten. Sommigen die zeggen hun schouders op te halen bij de betogingen en de hoge opkomst, willen opeens graag aantallen vergelijken. Maar dat ze zich geen illusies maken: de verontwaardiging en woede bij werknemers over het beleid van deze regering is alleen maar groeiende. En dat heeft de regering ook volkomen aan zichzelf te danken.
De schade die men daarmee aanricht, lijkt misschien een budgettair positief saldo op te leveren. Maar dan vooral omdat men de maatschappelijk kost volledig buiten beeld duwt. Lagere koopkracht, meer armoede, terwijl men tegelijk elke intergenerationele familiale solidariteit uiteenrafelt. Het is nooit te laat om bij te sturen naar een meer gedragen en sociale aanpak. Maar dan moet de regering wel haar dogma’s laten vallen.
En het is duidelijk dat dat net een moeilijk gegeven is. Want ook op de centenindex blokkeert deze regering. Men houdt blind vast aan het eenzijdig ingrijpen op de index en de loonvorming door het afnemen van een deel van het loon, met alle gevolgen voor de koopkracht én van de sociale vrede in bedrijven en sectoren waar barema’s op de schop gaan. Terwijl de sociale partners net een akkoord hebben dat stabiliteit garandeert van indexatie, voor iedereen, ook de openbare sector en de uitkeringen.
In tegenstelling tot wat wordt beweerd, tonen de prognoses van het Planbureau dat de eventuele verschuivingen in indexatie uit het voorstel van de sociale partners neutraal is voor elke individu tegen het einde van de legislatuur. Bovendien zwijgt de regering over het sociaal energietarief waar men in het regeerakkoord een kleine hold-up pleegt op de koopkracht en bescherming van de zwaksten door de invoering van een forfaitaire tegemoetkoming. Zeker hier brengt het akkoord ook de nodige bescherming. Veel bezorgder zijn we door het door deze regering ingevoerde uitstel van twee maanden van alle indexeringen van uitkeringen en lonen in de openbare sector. Maar dat lijken sommigen opeens vergeten.
Budgettair blijkt ook duidelijk dat het voorstel van de sociale partners wél positief is, als men alle parameters correct in rekening wil nemen. Als de loonmatigingsbijdrage correct wordt gemodelleerd, is er zelfs marge om de nodige correcties te doen in uitkeringen en voor de openbare sector, wat ook gevraagd wordt in het akkoord.
Voor een regering die zegt de sociale partners te zullen respecteren en die ook zichzelf ernstig wil nemen, lijkt men bovendien nogal losjes wetgeving en regels te gebruiken in de argumentatie. België is al veroordeeld door de Internationale Arbeidsorganisatie voor een schending van het recht op collectief onderhandelen, een klacht die nog steeds loopt. Blijkbaar is deze regering vastbesloten om er nog een veroordeling aan toe te voegen.
Kortom, de kameel van de centenindex wordt best snel de woestijn in gestuurd. Als de regering niet durft, moet het parlement misschien maar eens het nekschot durven geven.