Hoe zit het met overtijd en overuren?

• Wat is de minimale arbeidsduur voor deeltijdse werknemers?

  De minimale arbeidsduur voor deeltijdse werknemers bedraagt:

  • Minimum 13 uur per week. Een afwijking tot 10 uur/ week is mogelijk.
  • Minimum 3 uur per prestatie. Een afwijking tot 2 uur per prestatie is mogelijk (met een minimum van 10u/week).

  
  Er bestaat een andere afwijking als de deeltijdse werknemer een arbeidscontract heeft dat dagprestaties van minimum 4 uur voorziet, op basis van een vast uurrooster, en mits naleving van een aantal bijkomende voorwaarden (er moet onder andere een kopie van het arbeidscontract worden overgemaakt aan de Inspectie Sociale wetten).

• Hoe zit het met overuren?

  In de meeste sectoren ligt de weekgrens op 38 uur of lager. Tenzij anders vastgelegd in een cao, maak je dus overuren of doe je overwerk als je bijvoorbeeld meer dan 9 uur per dag of 40 uur per week aan de slag bent.

  Het overwerken geeft recht op overloon. Dat wordt in de meeste gevallen gecompenseerd met inhaalrust of 'recup'.

  Je mag de dag- en weekgrenzen overschrijden bij een abnormale verhoging van het werk op onvoorzienbare en onregelmatige ogenblikken. Maar hier zijn voorwaarden aan verbonden:

  • Er moet voorafgaand toestemming van de vakbondsafvaardiging en arbeidsinspectie zijn.
  • Werknemers moeten minstens 24 uur op voorhand verwittigd zijn door aanplakking. 
  • Zwangere werkneemsters mogen geen overuren doen.

• Kan je baas je verplichten overuren te presteren?

  Neen, je bent niet automatisch verplicht om overuren te presteren als je werkgever dat vraagt.  Overuren mogen enkel in specifieke situaties zoals bij dringende interventies, onvoorziene omstandigheden of bij buitengewone vermeerderingen van het werk. 

  Je werkgever kan je niet verplichten om overuren te doen buiten de wettelijk toegestane situaties. Je hebt het recht om nee te zeggen, tenzij er sprake is van een uitzonderlijke situatie zoals overmacht.

  Overuren op vrijwillige basis kunnen, maar dan is een schriftelijke overeenkomst met je werkgever nodig.

  Raadpleeg bij twijfel je arbeidsreglement of je ACV-afgevaardigde.

• Wat met vrijwillige overuren?

  Krediet van 360u/jaar (450u horeca)

  Daar waar gewone overuren recht geven op overloon (50 of 100%) en recup, kan sinds 2017 ook met 'vrijwillige overuren' gewerkt worden. Vanaf 1 april 2026 breidt de Arizona-regering dit systeem uit en komt er een soepeler krediet overuren van 360u/jaar (450u in de horeca).

  Geschreven verklaring

  Om je vrijwillig aan te bieden voor deze overuren moet je als werknemer, voordat je deze uren presteert, een geschreven overeenkomst sluiten met je werkgever. Dat akkoord is voortaan 12 maanden geldig en wordt telkens stilzwijgend met 1 jaar verlengd. Opzeggen kan met een opzeggingstermijn van 1 maand, startend op de dag na de opzegging.

  Verschil gewone overuren

  Het grote verschil met 'gewone overuren' is dat voor de eerste 240u (360u voor horeca) 'vrijwillige overuren':

  • Geen recht op inhaalrust;
  • Geen overloon;  
  • Geen RSZ;  
  • Fiscale vrijstelling geldt.

   

  Voor de overige 120u (90u horeca) krijg je voor je vrijwillige overuren geen inhaalrust, maar wel overloon. Er wordt dan ook RZS ingehouden en er geldt geen fiscale vrijstelling.

  Net als bij gewone overuren mag je niet meer dan 50u/week of 11u/dag werken.

  Het ACV is er voor jou

  Als vakbond verzetten we ons tegen deze vergaande flexibiliseringsmaatregel. De Arizona-regering breekt hier werknemersrechten verder mee af, zonder aandacht voor de gezondheidsaspecten.  Ook financieel dreigen vele werknemers de dupe te worden. Bereken nu zelf hoeveel je kan verliezen met onze tool overuren.

  Heb je vragen? Spreek de ACV-afgevaardigde in je onderneming aan of stel je vraag online.

• Kan je bijkomend loon krijgen in plaats van inhaalrust?

  Elke werknemer kan de inhaalrust van 91 overuren per kalenderjaar laten uitbetalen in plaats van deze effectief op te nemen. Dit is een keuzerecht voor de werknemer: de werkgever kan dit niet verplichten.

  💡 Pas je profiel aan en check onderaan deze pagina of er voor jouw sector een aparte regeling geldt: in sommige sectoren kunnen er meer dan 91 uren inhaalrust vervangen worden door bijkomend loon.

  De 'vrijwillige overuren' moeten nooit ingehaald worden en geven dus recht op bijkomend loon.
  

   

• Wat is ADV?

  Bij Arbeidsduurverkorting (ADV)  werk je iedere week meer uren dan in je contract staat. Staat er bijvoorbeeld 38 uur in je contract, maar werk je 40 uur per week, dan bouw je elke week 2 extra ADV-uren op.

  In de praktijk kan je deze overuren meestal opnemen als extra vakantie. Soms kan je je ADV-dagen  laten uitbetalen, bijvoorbeeld bij ontslag. 

  Opgelet:

  • Niet iedereen heeft hier recht op.  Dit geldt enkele in ondernemingen waar hier afspraken voor vastgelegd zijn, bijvoorbeeld in een cao.
  • Ontslag genomen of gekregen? Check hoe het zit met je regeling rond ADV-dagen.  In tegenstelling tot wettelijke verlofdagen worden deze niet altijd uitbetaald.  In dat geval kan je ze best opnemen tijdens je opzegperiode. Zie:  ontslag en opzegging.

  
  

• Hoe zit het met nachtarbeid en bijhorende premies?

  Vanaf 1 juni 2026 kan elke onderneming nachtarbeid invoeren.  Belangrijk is wel dat dit enkel kan na sociaal overleg.

  Tussen 20u en 6u heb je in principe recht op een nachtpremie en andere voordelen.  Maar: in sommige sectoren kunnen die premies voor nieuwe werknemers beperkt worden voor arbeidsprestaties tussen 23u en 6u.  Dat is bijvoorbeeld het geval in de distributie en aanverwante sectoren, bPost, ...

  De regeling voor de toeslag nachtarbeid hangt sterk af van sector tot sector.  Start je met nachtarbeid? Check hoe het zit bij de ACV-afgevaardigde in je onderneming of stel je vraag online.
  

   

Stel je vraag

Vast of tijdelijk contract 

Naaste vaste contracten, kan je ook met een contract van bepaalde duur werken.

Deeltijds werk

Wat zijn de voor- en nadelen van deeltijds werken en hoe zit het met je contract?

Telewerk en thuiswerk

Wanneer kan je telewerken en wat zijn de regels?

Flexi-jobs

Met een flexi-job kan je naast je gewone job of tijdens je pensioen bijverdienen. Wat zijn de voorwaarden en de voor- en nadelen?

Meer over ontslag nemen