De maatregelen van de Arizona-regering kunnen Belgische gezinnen meer dan 3.600 euro per jaar kosten
ACV Voeding en Diensten heeft de financiële impact berekend van de aangekondigde maatregelen van de federale en regionale regeringen. Hoewel de beleidsmakers spreken over een versterking van de koopkracht, schetsen de cijfers een heel ander beeld: veel gezinnen zullen te maken krijgen met aanzienlijke kostenstijgingen en met inkomensverliezen. De jaarlijkse factuur van een gemiddeld Vlaams huishouden zou daardoor met € 3.683 kunnen stijgen. Die van een gezin in de Federatie Wallonië-Brussel zou met € 3.873 kunnen toenemen.
Onderstaande berekeningen zijn gebaseerd op begrotingstabellen (november 2025), officiële beleidsnota’s en analyses van diverse denktanks en sectororganisaties.
De tabel hieronder vat de maatregelen samen die een direct effect hebben op de koopkracht van de burger.
| Categorie |
Maatregel |
Jaarlijkse impact per gezin/werknemer |
| Arbeid & Inkomen | Beperking indexatie boven € 2.500 netto | € 190 |
| Aanpassing nachtpremies (23u-06u) | € 868 | |
| Bestendiging systeem vrijwillige overuren |
€ 413 |
|
| Gezondheidszorg |
Besparingen in remgeld en medicatie |
€ 132 |
| Fiscaliteit & Consumptie | Verhoging btw (hotels, sport, festivals, enz.) | € 167 |
| Accijnsverhogingen (brandstof en verwarming) | € 85 | |
| Afschaffing huwelijksquotiënt (bij enkel inkomen) |
€ 1.322 |
|
| Onderwijs & Gezin | Verhoging inschrijvingsgeld hoger onderwijs | € 150 |
| Afschaffing schoolbonus | € 70 | |
| Verhoging inschrijvingsgeld volwassenenonderwijs | € 250 | |
| Indexatie Vlaamse zorgpremie |
€ 36 |
|
| TOTAAL (*) | € 3 683 |
(*) Zonder rekening te houden met de afschaffing van de renovatiepremies en met de verhoging van de prijs van kantinemaaltijden (scholen, rusthuizen, enz.)
Uitleg
1. Impact op loonvorming en arbeid
- Indexering: De voorgestelde maatregel om de indexering boven een drempel van € 2.500 netto (€ 4.000 bruto) tijdens de legislatuur tweemaal over te slaan, resulteert tegen 2030 in een koopkrachtverlies van gemiddeld € 190 netto per jaar voor de betrokken looncategorieën.
- Nachtarbeid: Door de verschuiving van de nachtpremie-uren (start om 23u in plaats van 20u) verliest een voltijdse arbeider in de distributiesector (PC 119) gemiddeld één uur premie per dag, wat neerkomt op € 868 netto op jaarbasis.
- Overuren: Het fiscaal vrijstellen van vrijwillige overuren zonder de gebruikelijke toeslag van 50% of 100% verlaagt de effectieve vergoeding. Voor een werknemer die 60 overuren per jaar presteert, betekent dat een verlies van € 413 netto.
2. Gezondheidszorg en levensduurte
- Gezondheidszorg: Op basis van de Arizona-begrotingstabel (november 2025) wordt er voor € 684 miljoen bespaard in de sector. Verdeeld over 5,2 miljoen Belgische gezinnen betekent dat een extra kost van € 132 per huishouden.
- Consumptie: De verhoging van de btw op diverse diensten (reizen, evenementen) en de stijging van de accijnzen op fossiele brandstoffen leiden tot een gezamenlijke extra uitgavenpost van € 252 per jaar per gezin.
3. Onderwijs en sociale voordelen
- Hoger Onderwijs: De besparing van € 85 miljoen in het Vlaamse hoger onderwijs vertaalt zich direct naar een verhoging van het inschrijvingsgeld met gemiddeld € 150 per student.
- Huwelijksquotiënt: De geplande uitfasering van dit fiscale voordeel treft vooral eenverdieners hard, met een gemiddeld nadeel van € 1.322 per jaar.