Een strop rond Gentse diensten

Sinds vorige zomer is Stad Gent als werkgever niet uit het nieuws weg te slaan. Er moet heel zwaar bespaard worden. De vakbonden stellen zich vragen over de aanpak en het verdere verloop. We spreken erover met Peter Wieme, gewestelijk secretaris Lokale en Regionale Besturen van ACV Openbare Diensten.

Kan je kort schetsen wat er aan de hand is?
‘Stad Gent kampt met een torenhoge schuld. Ze beslisten om tijdens deze legislatuur elk jaar 120 miljoen euro te besparen. Omdat ik opgroeide voor de invoering van de euro reken ik dat soms om, om de draagwijdte goed te beseffen: het gaat hier over bijna 5 miljard oude Belgische frank per jaar! Toen ik dat hoorde, had ik snel door dat een ‘kaasschaafmethode’ niet zou helpen en dat er drastische maatregelen zouden volgen. In juli ‘25 kwam het stadsbestuur daar plots mee voor de pinnen. We hebben geen enkele kans gehad om te onderhandelen.’

Wat betekent het besparingsplan voor het stadspersoneel?

 ‘Er moeten tijdens deze legislatuur gefaseerd 416 voltijdse equivalenten (VTE) weg, waarvan al 61 in 2026. Dat nieuws kwam keihard binnen. We hebben direct infovergaderingen belegd voor het personeel. We merkten dat de mensen schrik hadden om te komen. Er zijn veel ogen en oren op zo’n groepsinfo als je begrijpt wat ik bedoel. Daarom zijn we overgeschakeld op individuele gesprekken waarbij we ruim de tijd hebben genomen om te luisteren. Ik heb dikwijls grote ogen getrokken. Ik hoorde verhalen over het opzetten van contractuelen tegen statutairen, over een dienst waar ze van hun directeur de boodschap kregen dat ze onderling mogen uitmaken welke zes er zullen vertrekken… Hallucinant! Dat breekt de solidariteit. 

We merken ook dat de druk op het personeel verhoogd wordt via de functionerings- en evaluatiegesprekken. Dat het aantal negatieve rapporten toeneemt. Misschien hopen ze zo te bereiken dat er mensen uit eigen beweging zullen vertrekken? Je verwacht zoiets niet van een bestuur dat zich progressief noemt. Hoewel de Gentse coalitie numeriek links is, stel ik vast dat ze rechts beleid uitvoert.’

Wordt er intussen rekening gehouden met de vakbondsinbreng?

‘Zoals gezegd, wij kregen geen informatie. Het heeft lang geduurd voor wij inzage kregen in de fameuze ‘excel’ van Christophe Peeters, de schepen van Financiën. Daarin staat zwart-op-wit per dienst hoeveel VTE er moeten vertrekken. Onze insteek was: hoe kunnen we maximaal het aantal jobs redden? Dat zal niet evident zijn, maar misschien kan dat door interne mutatie. We hebben hiervoor een overzicht gevraagd van de openstaande vacatures. Maar ook: als blijkt dat een functie al een jaar niet ingevuld is, is die nog echt nodig gegeven de omstandigheden?

We keken ook naar andere uitgaven. Zo blijkt dat er tussen 2022 en 2025 op drie jaar tijd bijna 20 miljoen euro is uitgegeven aan consultants. Als we deze uitgaven in detail bekijken, vragen wij ons af: is het altijd nodig om duur extern advies in te winnen? We kregen als antwoord dat deze kost slechts 0,3 procent van het totale exploitatiebudget vertegenwoordigt. Het totale exploitatiebudget bedraagt meer dan 1 miljard euro. De totale schuld zal tegen 2030 oplopen tot bijna 1,5 miljard euro. De laatste zes jaar is de schuld met 500 miljoen euro toegenomen. Nu moet de Stad lenen om de aflopende schulden te herfinancieren. Het lijkt ons alvast een goed idee om alles onder de loep te nemen. Vele kleintjes maken één grote. Met de miljoenen euro’s voor consultants kunnen we jobs redden.’