ACV Openbare Diensten stelde tijdens de Septemberverklaring vast dat de Vlaamse Regering zich dan wel stoer op de borst klopt over de begroting, maar tegelijk blijkt dat er van enige ambitie voor klimaatmaatregelen en modal shift  geen sprake is.

De files zijn terug, zoveel is duidelijk. Meer nog, ze zijn een stuk langer geworden in vergelijking met de periode voor Corona. De Lijn verloor heel wat reizigers tijdens de pandemie en slaagde er tot vandaag nog niet in om die allemaal terug te winnen. 

Jo Van der Herten, verantwoordelijke vervoer ACV Openbare Diensten: “We missen hier toch wel ambitie om, met de klimaatdoelstellingen in het achterhoofd, verder werk te maken van een performant openbaar stads- en streekvervoer. Er wordt helemaal niet ingezet op de modal shift maar eerder op autobezit, zoals met de premie van 5000 euro voor aankoop van een elektrische auto. De Vlaamse Regering maakt hier opnieuw dezelfde fout als in de tijd van de zonnepanelen. Eerder het subsidiëren van de automobielindustrie terwijl er geen geld is voor de bereikbaarheid van Vlaanderen voor zij die zich die auto niet kunnen permitteren.” 

Onbegrijpelijk op een moment dat 90%  tram- en busgebruikers aangeven dat ze aangewezen zijn op het aanbod van De Lijn voor al hun essentiële verplaatsingen. Toch werden sinds 2010 al honderden miljoenen euro’s bespaard bij De Lijn. Terwijl er net nood is aan bijkomend investeringsbudget maar vooral ook aan exploitatiebudget. Wat zijn we immers met bussen als we geen middelen hebben om personeel aan te werven op alle niveaus om de bussen te laten rijden?

De uitrol van Hopin (de basisbereikbaarheid) raakt intussen stilaan op snelheid. Maar zowel vakbonden als reizigersorganisaties vrezen voor een toename van vervoersarmoede in de landelijkere gebieden. Op veel plaatsen worden gehuchten of wijken niet langer bediend. Vooral voor ouderen en minder mobielen is dat absoluut geen vooruitgang. Deelsteps of een eindje wandelen tot de bushalte, zijn voor deze reizigers geen optie. Ongeveer een 1 op vijf Vlamingen flirt met de grens van vervoersarmoede. Reden genoeg voor beleidsmakers om rekening mee te houden en iets aan te doen, lijkt ons. En het bij voorbaat al o zo bejubelde vervoer op maat zal vooral zijn deugdelijkheid moeten bewijzen. Wij zijn er alvast niet erg gerust op.

Tijdens de vorige legislatuur beloofde toenmalig mobiliteitsminister Ben Weyts de aankoop van bussen. Uiteindelijk kwamen die er niet of nauwelijks en maakte de Vlaamse Regering de omslag naar zero emissie, naar elektrische bussen.

Door de coronacrisis raakten bestellingen achterop en is de instroom van elektrische voertuigen vandaag miniem. En ook de komende maanden komt daar weinig verandering in door achterstand in leveringen door een niet betrouwbare leverancier, hindernissen bij vergunningaanvragen, verzekeringskwesties,… Door het niet tijdig vervangen van de bussen in vorige legislatuur en de trage instroom van e-bussen) zal De Lijn nog een hele tijd kampen met een zeer verouderd voertuigenpark en een te verwachten hoger aantal afgeschafte ritten tot gevolg.

Jo Van der Herten: “Het had van politieke moed en besluitvaardigheid getuigd wanneer de Vlaamse Regering hier actief naar oplossingen had gezocht voor deze groeiende malaise. Een zoveelste gemiste kans. Buiten bijkomende middelen voor het leerlingenvervoer valt er binnen het departement mobiliteit weinig te vertellen. En dan kan men zich luidop de vraag stellen of de bijkomende middelen echt gaan naar het verbeteren van de rittijden die de leerlingen op het voertuig moeten doorbrengen? Of sponsort de Vlaamse Regering hier rechtstreeks een aantal vervoerbedrijven die exuberante prijzen aanrekenen voor hun diensten? “

De MORA stelde eerder al dat de legislatuur 20192024 de geschiedenisboeken zal ingaan omwille van de stilstand wat openbaar vervoer betreft. ACV Openbare Diensten moet die stelling helaas bijtreden.