Er beweegt heel wat in de openbare zorgsector. Dit zijn de dossiers die op tafel liggen. 

Privatiseringsdecreet is een aanslag op publieke zorg

Volgende maand wil de meerderheid in het Vlaams parlement een voorstel van decreet stemmen dat moet toelaten dat er binnen de openbare welzijnsverenigingen (zorgbedrijven) vzw’s en vennootschappen worden opgericht. Vennootschappen zullen voortaan ook een participatie kunnen nemen in welzijnsverenigingen. Zo kunnen welzijnsverenigingen voor een groot deel geprivatiseerd worden en komt de commercie om de hoek loeren. Dat is een bijzonder slechte zaak, zowel voor het personeel als voor de bewoners, cliënten en gebruikers. 

Het contractueel personeel zal niet langer vallen onder de loon- en arbeidsvoorwaarden van de publieke sector maar ondergebracht worden in diverse paritaire comités van de private sector. Een aantal van die personeelsleden, vooral dan van de ondersteunende diensten, zal zelfs vallen onder het aanvullend paritair comité waar de lonen veel lager liggen.

De meeste commerciële woonzorgcentra zijn nu al in handen van beursgenoteerde internationale vastgoedbedrijven. Het enig doel is winst maken waarbij de factuur bij de gebruikers en het personeel wordt gelegd via hogere dagprijzen en besparingen bij het personeel. Wij wensen dat de publieke sector wordt gevrijwaard van dergelijke commerciële inmenging. 

Met de decreetwijziging is het risico ook groot dat diensten zoals de gezinszorg, kinderopvang, thuisverpleging, gehandicaptenzorg, jeugdhulp … ook in commerciële handen terechtkomen.

De voorbije maanden is er alles aan gedaan om de meerderheid ervan te overtuigen het voorstel van decreet in te trekken. We werden daarbij gesteund door de Vlaamse Raad Welzijn, Volksgezondheid en Gezin die een negatief advies formuleerde bij het decreet. Zelfs van de grootste non-profit werkgeversorganisatie Zorgnet-Icuro kwam er expliciete steun. Maar de Vlaamse regering blijft potdoof en wenst kost wat kost het decreet door te drukken tegen de wil in van het ganse middenveld. Een historische vergissing! ACV Openbare Diensten zal zich dan ook blijven verzetten en zo nodig het decreet juridisch aanvechten.

Naar een verplichte vaccinatie voor het zorgpersoneel?

Eind augustus besliste de federale regering om een verplichte vaccinatie in te voeren voor het zorgpersoneel. We zijn het met de werkgevers eens dat de vaccinatiegraad in de zorgsector maximaal moet zijn. Met meer dan 95% scoort de sector in Vlaanderen zeer goed. De vraag is echter of dergelijke verplichting het doel, met name de bescherming van de zwakkeren en de volksgezondheid in het algemeen, zal dienen. 

Het ACV verzet zich niet tegen de verplichte vaccinatie, al vinden we wel dat de focus te veel op het zorgpersoneel wordt gelegd alsof zij de oorzaak zouden zijn van de toename van de besmettingen, wat helemaal niet het geval is, integendeel. Er moet vooral volop verder worden ingezet op sensibilisering. In de instellingen waar de vaccinatiegraad laag is, moeten we door middel van een individuele benadering het personeel kunnen overtuigen van het nut van vaccinatie. 

De ziekenhuiskoepels pleiten voor het ontslag van personeelsleden die zich niet laten vaccineren. Dat standpunt is bijzonder hard en houdt geen rekening met de gevolgen op de werkvloer. Voor ons is ontslag een brug te ver. Er zijn diverse andere oplossingen, zoals bijvoorbeeld tewerkstelling in een omgeving waar er geen rechtstreeks contact is met patiënten of bewoners. Het kan ook niet dat er enkel sancties zouden zijn voor personeelsleden en niet voor artsen of zelfstandige zorgverleners. We hebben aan de minister van Volksgezondheid gevraagd een overleg te organiseren tussen vakbonden, werkgevers en regering over de mogelijke arbeidsrechtelijke gevolgen van een verplichte vaccinatie.

Implementatie IFIC in de ziekenhuizen

Na lange onderhandelingen werd begin deze maand eindelijk een akkoord bereikt over de eerste fase van de implementatie van een nieuwe functieclassificatie (IFIC) in de openbare ziekenhuizen. In die eerste fase zullen de barema’s voor de zogenaamde “groene” functies worden geactiveerd. Dat zijn functies waarvan het IFIC-barema over de ganse loopbaan bekeken voordeliger is dan het huidige barema. Het merendeel van de personeelsleden met een groene functie zal dan ook kunnen rekenen op een loonsverhoging. Op het niveau van de ziekenhuizen worden nu de baremavergelijkingen voorbereid. Later komt dan de functietoewijzing en de individuele berekening waarop het verschil zal worden aangeduid tussen het huidige barema en het IFIC-barema. Op basis daarvan zal de werknemer de keuze kunnen maken om al dan niet in te stappen in IFIC. Die voorbereidingen zijn een immens werk en zullen niet kunnen worden afgerond voor het einde van het jaar. De personeelsleden die beslissen om in te stappen in IFIC zullen wel de loonsverhoging met terugwerkende kracht bekomen vanaf 1 juli 2021.

Samen met het kabinet Vandenbroucke en de werkgevers moet nog een akkoord worden gevonden over de manier waarop de andere barema’s (voor de niet-groene functies) eventueel kunnen geactiveerd worden. Het gaat dan om IFIC-barema’s die over de ganse loopbaan genomen licht negatief zijn maar bij de aanvang van de loopbaan beter dan de huidige barema’s. De onderhandelingen om ook voor die functies tot een protocol te komen, worden spoedig opgestart. 

En waar blijven de koopkrachtmaatregelen voor het personeel van de Vlaamse zorg- en welzijnsinstellingen?

Na zware onderhandelingen werd een drietal weken geleden een akkoord bereikt tussen de vakbonden en de werkgeversvertegenwoordiging van de VVSG over de uitvoering van de koopkrachtmaatregelen VIA6, wat resulteerde in drie ontwerpen van protocollen. De volledige procedure wordt daarin uitgewerkt voor de implementatie van IFIC en de gedeeltelijke activering van de IFIC-barema’s en er wordt voorzien in baremaverhogingen voor personeelsleden van de gezinszorg en de kinderopvang. 

Het akkoord tussen de sociale partners wordt nu echter geblokkeerd door de Vlaamse regering die het blijkbaar moeilijk heeft met een aantal maatregelen, vooral als die het personeel van de openbare zorgsector ten goede komen. ‘Toevallig’ gaat het om maatregelen die voor ons zeer cruciaal zijn en die een uitwerking zijn van de bepalingen van het VIA6-akkoord. Door de blokkering lijkt het erop dat de Vlaamse regering haar eigen akkoord met de sociale partners van de openbare zorgsector niet wenst te respecteren … Toch blijven we de komende dagen verder praten met de Vlaamse regering. We durven te hopen dat de regeringsleden zeer binnenkort ook inzien dat een akkoord tussen de sociale partners en binnen het budget en krijtlijnen van de Vlaamse regering niet zomaar van tafel kan worden geveegd.