De index doet je loon stijgen

Heel wat werknemers zien in september en oktober hun loon stijgen. Een cadeautje van je werkgever? Nee, wel het resultaat van lange vakbondsonderhandelingen. Door de index wordt je loon een stukje aangepast aan de levensduurte.  In landen rond ons kijken werknemers met grote ogen naar dat indexmechanisme. De koppeling van je loon aan de prijzen van goederen en diensten is namelijk niet zo vanzelfsprekend.

Indexverhogingen september 2021

In volgende sectoren (paritaire comités) steeg het loon de afgelopen maand. Je kan het nummer van je paritair comité normaal gezien op je loonfiche terugvinden. 

  • PC 202 – Kleinhandel voedingswaren: Alle lonen worden met 1% verhoogd
  • PC 210 – Staalnijverheid: Alle lonen worden met 2% verhoogd
  • PC 216 – Notarisbedienden: Vorige lonen x 1,0086 (A)
  • PC 309 – Beursvennootschappen: Vorige lonen x 1,007726 (M)
  • PC 310 – Banken: Vorige lonen x 1,0077 (S)
  • PC 311 – Grote kleinhandelszaken: Alle lonen worden met 2% verhoogd
  • PC 327 – Beschutte werkplaatsen: Alle lonen worden met 2% verhoogd
  • PC 330 – Ziekenhuizen, ouderenzorg, thuisverpleging, revalidatiecentra, gezondheidsondersteunende diensten: Alle lonen worden met 2% verhoogd 
(A) De aanpassing geldt voor de schaallonen en de reële lonen.
(M) De aanpassing wordt berekend op het schaalloon. Het verschil tussen het reële loon en het schaalloon blijft behouden.
(R) De aanpassing geldt enkel voor de reële lonen. De schaallonen wijzigen niet.

(S) De aanpassing geldt enkel voor de schaallonen. Zij geldt niet voor de reële lonen die hoger zijn dan de nieuwe schaallonen.

Indexverhogingen oktober 2021

In volgende sectoren (paritaire comités) stijgt het loon volgende maand. Alle lonen worden met 2% verhoogd. Je kan het nummer van je paritair comité normaal gezien op je loonfiche terugvinden. 

  • PC 304 podiumkunsten
  • PC 318.02 (gezinszorg en aanvullende thuiszorg)
  • PC 319.01 (gehandicaptenzorg, jongerenwelzijn, welzijnswerk, CIG en CKG)
  • PC 329.01 (socio-culturele sector)
  • PC 331 (kinderopvang, CGGZ, diensten en centra voor gezondheidspromotie en preventie)
  • PC 327 (sociale werkplaatsen)

Resultaat van vakbondsonderhandelingen

Er zijn weinig plekken in de wereld waar deze koppeling aan de levensduurte ingeburgerd is. Zelfs in eigen land is het geen evidentie. Een indexaanpassing is geen wettelijke verplichting. Het is een afspraak die de vakbonden in het overleg met werkgevers afdwingen – of in het verleden afdwongen. Het is trouwens geen universele afspraak. In de meeste sectoren bestaat ze, maar er zijn ook nog sectoren waar werkgevers de boot afhouden, of waar er geen sectorafspraken bestaan – en dus ook geen index. 

In sommige sectoren wordt de index bovendien enkel toegepast op de baremalonen, maar niet op lonen die boven dat barema zitten (een barema is het wettelijk bepaalde minimumloon). Word je meer betaald dan wat volgens de sectorbarema’s strikt noodzakelijk is, dan val je bij de indexering buiten de prijzen. Pas wanneer je loon onder de barema’s zakt, wordt het weer aangepast aan de stijging van de levensduurte. 

De manier waarop de index wordt toegepast verschilt per sector. Het hangt af van de concrete afspraken die vakbonden en werkgevers maakten. In de winkelsector is er bijvoorbeeld geen vast moment waarop de lonen worden aangepast, maar worden de lonen aangepast zodra een indexdrempel wordt overschreden. In andere sectoren zijn er wel vaste momenten waarop de lonen worden aangepast. 

De index dekt trouwens niet meer de hele stijging van de levensduurte. Door de jaren heen zijn een aantal elementen die behoorlijk wegen op je gezinsbudget uit de index gelicht. Denk maar aan brandstof en merkproducten. Ook de index garandeert dus niet dat je met je loon altijd evenveel kan kopen. Maar het is alleszins fijn dat de index bestaat en dat je niet om de haverklap met je werkgever moet gaan onderhandelen om je koopkracht op peil te houden. 

Personalization