Verkiezingen 2019

"Nood aan een duidelijke mobiliteitsvisie"

In deze nieuwe reeks blikken we vooruit op de verkiezingen van 2019 wanneer we nieuwe federale en Europese volksvertegenwoordigers kiezen. In elk nummer van NT tot en met mei brengen we informatie en inzichten over een onderwerp dat belangrijk is voor de leden van ACV openbare diensten. We trappen af met stads- en streekvervoer van De Lijn.

Mobiliteit staat hoog op de prioriteitenlijst van de Vlaamse burger. Zeker als je elke dag in de file staat. Bovendien is openbaar vervoer een essentieel element in de groeiende verkeersdrukte én om Koning Auto in Vlaanderen van de troon te stoten. Maar dan moet je er wel op kunnen rekenen.

“De Vlaamse regering moet dringend een langetermijnvisie ontwikkelen over de rol van tram en bus in onze mobiliteit”, aldus Jan Coolbrandt van ACV Openbare Diensten. “In 2009 pakte De Lijn uit met haar Mobiliteitsvisie 2020. Een doordacht plan dat naar Zwitsers voorbeeld pleitte voor klant- vriendelijke en toegankelijke knooppunten waar treinen en bussen naadloos op elkaar aansluiten. Die visie belandde in een onderste lade omwille van besparingen.”

Basisbereikbaarheid

In die nieuwe langetermijnvisie kan basisbereikbaarheid een belangrijke hefboom zijn. Tram en bus worden deel van een globale mobiliteitsvisie met het spoor als ruggengraat, een kernnet, een aanvullend net en vervoer op maat. Steden en gemeenten worden nauwer betrokken en krijgen een grotere verantwoordelijkheid.

Voor het lokale vervoer (vervoer op maat) wordt er gerekend op nieuwe vormen van collectief vervoer. “Dat is een aanpak die kan voor ons, mits enkele voorwaarden vervuld zijn. Enerzijds moeten we erover waken dat de voorwaarden voor het personeel hetzelfde blijven. Er mag geen sprake zijn van sociale dumping. Anderzijds rijst de vraag of de gemeenten over voldoende kennis, ervaring en geld beschikken om die vervoerstaak op zich te nemen. Bovendien is er de vrees dat het openbaar vervoer in de regio’s op een laag pitje zal komen te staan. Wij pleiten daarom voor een partnerschap waar De Lijn én facilitator en operator kan blijven. Ook voor het vervoer op maat.”

Taak van de overheid

In 2020 beslist de Vlaamse regering of ze verder gaat met De Lijn als interne operator. Een aanpassing van de decretale regelgeving kan het zogenaamde ‘monopolie’ van De Lijn doorbreken en de markt volledig opengooien. “Het openbaar vervoer is een dienstverlening en moet een overheidstaak blijven. Het model waarbij De Lijn interne operator is en met een belangrijke inbreng van de private sector - de pachters - werkt, krijgt onze voorkeur. De Lijn moet dan wel bereid zijn om zich aan te passen, wat ook het geval is.” Zorgt het openen van de markt niet voor een efficiënter en aantrekkelijker openbaar vervoer dat minder kost? “Nee! Een Europese aanbesteding vergt veel energie en is duur. Bovendien tonen de buitenlandse voorbeelden aan dat privatisering uiteindelijk ofwel duurder is voor de reiziger ofwel voor de overheid. Vaak nog voor beide.”

Meer investeringen nodig

De Vlaamse regering gaat er prat op dat nooit eerder zoveel in het stads- en streekvervoer werd geïnvesteerd. Inderdaad, er rijden veel nieuwe trams en bussen. Tegelijkertijd werd er ook nog nooit zoveel bespaard bij De Lijn. De exploitatiedotatie werd met tientallen miljoenen verminderd. Gevolg: veel geschrapte ritten wegens te weinig bestuurders of er wordt gesnoeid in het aanbod. “Dit heeft een impact op de kwaliteit van het aanbod, de communicatie en de algemene dienstverlening. De regering moet meer investeren en ervoor zorgen dat de infrastructuur goed onderhouden wordt. Bovendien moet er dringend werk gemaakt worden van een betere doorstroming.”

Ten slotte mogen al deze aanpassingen nooit leiden tot slechtere werkomstandigheden. “Dat is en blijft uiteraard onze core business. Wij pleiten voor een kwaliteitsvolle werkgelegenheid met aandacht voor een verantwoorde balans tussen werken en leven, met realistische dienstregelingen die de rusttijden respecteren. Ons advies aan de directie: luister meer naar wat er op de werkvloer verteld wordt!”

Personalization

Je webbrowser is verouderd en wordt niet ondersteund door de ACV-website. Klik hier om een nieuwere versie te installeren.